Ziektebeeld

RS-virus (RSV)

Het meest voorkomende verkoudheidsvirus bij kinderen; bij jonge baby's kan het ernstige benauwdheid door bronchiolitis of een longontsteking veroorzaken.

Vaccin in het RVP

RSV

Over de ziekte

Verwekker: Respiratoir syncytieel virus (RSV), een RNA-virus met een envelop uit de familie Paramyxoviridae (subfamilie Pneumoviridae).
Besmettingsweg: Via druppeltjes die vrijkomen bij hoesten, niezen en praten, via handcontact met neus- en oogslijmvliezen en via besmette oppervlakken. Vooral in de winter.
Incubatietijd: Meestal 5 dagen (spreiding 2–8 dagen).
Behandeling: Er is geen gerichte antivirale behandeling. Meestal gaat de infectie vanzelf over; in het ziekenhuis bestaat de zorg uit ondersteuning zoals zuurstof, voeding en zo nodig beademing.

Symptomen

Verkoudheid: snotneus, hoesten, soms koorts
Benauwdheid en snelle of moeizame ademhaling
Bij baby's van enkele weken oud (vooral prematuren) soms alleen sufheid, slecht drinken en ademstops (apneu)

Mogelijke complicaties

Ontsteking van de kleine luchtwegen (bronchiolitis)
Longontsteking
Ziekenhuisopname voor zuurstof, sondevoeding of beademing

Het RS-virus is het meest voorkomende verkoudheidsvirus bij kinderen. Vrijwel iedereen maakt het als jong kind door, en een doorgemaakte infectie beschermt maar kort: je kunt het binnen enkele maanden opnieuw krijgen. Bij oudere kinderen en volwassenen blijft het meestal bij een verkoudheid.

Baby’s in hun eerste levensjaar zijn het kwetsbaarst — hoe jonger, hoe kwetsbaarder. Volgens het RIVM komt in Nederland 1–2% van alle baby’s onder de 1 jaar met een ernstige RS-virusinfectie in het ziekenhuis terecht: zo’n 1.500 tot 3.000 baby’s per jaar. De Gezondheidsraad telde over 2013–2017 gemiddeld 1.676 opnames per jaar bij kinderen onder de 12 maanden, van wie 994 jonger dan 3 maanden. De meeste opgenomen baby’s (70–80%) waren vooraf gezond, zonder medische risicofactor. Overlijden door RSV komt bij Nederlandse kinderen zonder risicofactoren vrijwel niet voor.

Sinds september 2025 krijgen alle baby’s in hun eerste levensjaar via het Rijksvaccinatieprogramma een prik met antistoffen tegen het RS-virus. In het eerste seizoen daalde het aantal baby’s met RSV op de kinder-IC’s met 75%.

Cijfers & historie

Baby's met RSV opgenomen op de Nederlandse kinder-IC's baby's (29 sept t/m 1 feb)

Aantal baby's met een RS-virusinfectie op de kinder-IC's in de periode 29 september t/m 1 februari, vóór en in het eerste seizoen van de RSV-prik (een daling van 75%).

Bron: RIVM, nieuwsbericht 16-02-2026

Onderzoek

Advies Gezondheidsraad

Advies Immunisatie tegen RSV in het eerste levensjaar

Advies Gezondheidsraad · 2024 · Gezondheidsraad (advies 2024/03)

Wat is onderzocht?

De Gezondheidsraad woog de ziektelast van RSV bij Nederlandse baby's en de beschikbare middelen (antistoffen voor de baby of een vaccin voor de zwangere). Tussen de 1 en 2% van alle kinderen wordt in het eerste levensjaar opgenomen vanwege RSV; 70 tot 80% van hen had geen medische risicofactor.

Conclusie

Advies om alle baby's via het Rijksvaccinatieprogramma te beschermen met nirsevimab, onder meer omdat er over de veiligheid van nirsevimab meer zekerheid is dan over maternale vaccinatie.

Case-controlstudie

Nirsevimab en ziekenhuisopname voor RSV-bronchiolitis (Frankrijk)

Case-controlstudie · 2024 · New England Journal of Medicine

Wat is onderzocht?

Studie in Franse ziekenhuizen in het eerste seizoen dat nirsevimab breed werd gegeven, waarin baby's opgenomen met RSV-bronchiolitis werden vergeleken met baby's die om een andere reden in het ziekenhuis kwamen.

Conclusie

Baby's die nirsevimab hadden gekregen werden duidelijk minder vaak opgenomen met RSV-bronchiolitis.

Volledige literatuur: PubMed

Bronnen

RS-virus RIVM geraadpleegd 28 sep. 2026
LCI-richtlijn Respiratoir syncytieel virus (RSV)-infectie RIVM — LCI geraadpleegd 28 sep. 2026
Fors minder baby's op IC's dankzij prik tegen RS-virus (16-02-2026) RIVM geraadpleegd 28 sep. 2026
Prik tegen RS-virus weer van start (14-09-2026) RIVM geraadpleegd 28 sep. 2026
Advies Immunisatie tegen RSV in het eerste levensjaar (2024/03) Gezondheidsraad geraadpleegd 28 sep. 2026